Διαδρομές Οίνου στη Δυτική Μακεδονία

Χρόνος ανάγνωσης
Λιγότερο από
1 λεπτό
Διαβάστηκε

Διαδρομές Οίνου στη Δυτική Μακεδονία

Απρίλιος 02, 2016 - 10:54
Αναρτήθηκε στο:

Αμπελώνες, αρχιτεκτονική, ιστορία, τοπικές παραδόσεις, άνθρωποι, γεύσεις, κρασιά και τοπία των αντιθέσεων. 

Διαδρομές Οίνου / Περιφέρεια Δυτικής Μακεδονίας

Μεγάλες οροσειρές και ηπειρωτική μορφολογία, καταφύγια άγριας ζωής και προστατευόμενες περιοχές, δάση πυκνά και πληθωρικοί υδάτινοι πόροι με πλούσια οικοσυστήματα εσωκλείονται από τα γεωγραφικά όρια της Δυτικής Μακεδονίας. Ετούτη η γη των αντιθέσεων συνθέτει ωστόσο ένα περιβάλλον αρμονικό για την αμπελοκαλλιέργεια. Και οι αμπελώνες ανταμείβουν τους ανθρώπους της με ιδιαίτερους μονοποικιλιακούς και πολυποικιλιακούς οίνους, με πλούσια αρώματα και χρώματα, που αποτυπώνουν τα κλιματολογικά και εδαφολογικά στοιχεία της περιοχής.

Ξεκινώντας την περιήγηση στον οινικό χάρτη της Δυτικής Μακεδονίας, πρώτος σταθμός η Περιφερειακή Ενότητα Κοζάνης. Το μεγαλύτερο ενδιαφέρουν εντοπίζεται στη γραφική Σιάτιστα με το περίφημο λιαστό κρασί και στο Βελβεντό με τη μαγευτική θέα στη λίμνη. Ο αμπελώνας στη Σιάτιστα με τους οίνους ΠΓΕ Σιάτιστας (Τοπικός Οίνος Σιάτιστας) συγκεντρώνει τέσσερα οινοποιεία και εφτά παραδοσιακά κελάρια. Κτήματα και οινοποιεία στον αμπελώνα του Βελβεντού παράγουν οίνο ΠΓΕ Βελβεντού (Τοπικός Οίνος Βελβεντού) με ετικέτες βγαλμένες από την ιστορία και την παράδοση του τόπου. Βελβεντός και Σιάτιστα είναι σήμερα οι κύριοι προορισμοί των οινόφιλων για οινοτουρισμό στην Κοζάνη. Οι περιοχές αυτές ανήκουν στις διαδρομές των Δρόμων του Κρασιού της Βόρειας Ελλάδας. Ο αμπελώνας της Κοζάνης από το 2008 παράγει Τοπικό Οίνος Κοζάνης ενώ τα τελευταία χρόνια η αμπελοκαλλιέργεια αναπτύσσεται και στην περιοχή των Σερβίων. 

Ο νομός Γρεβενών έχει γύρω στα 3.000 στρ. αμπελιών και από το 1990, με τροποποίηση το 2000, ισχύει ο  Τοπικός Οίνος Γρεβενών. Οι κυριότερες αμπελουργικές περιοχές είναι στα χωριά Κοσμάτι και Τρίκωμο ενώ ένας  μεγάλος αμπελώνας έχει εγκατασταθεί και στην περιοχή Βεντζίων.

Με τα υψόμετρα των αμπελιών να κυμαίνονται από 600 έως 820μ, το κλίμα είναι ηπειρωτικό με βαρείς χειμώνες και καλοκαίρια με ζεστές ημέρες και δροσερές νύχτες, κάτι που, κατά μια θεωρία, ωφελεί τις ερυθρές κυρίως ποικιλίες.

Ο πολυποικιλιακός ερυθρός «Γρεβενίτης» από ξινόμαυρο, μοσχόμαυρο και μερικές ακόμα τοπικές ερυθρές ποικιλίες ωριμάζει 12 μήνες σε βαρέλια, δεσμεύοντας χρώματα, γεύσεις και αρώματα της περιοχής.

Η Καστοριά μπήκε σχετικώς πρόσφατα στον οινικό χάρτη της Ελλάδας με δύο επισκέψιμα οινοποιεία στη Μεταμόρφωση και στην Κορομηλιά. Από το 2006 την οινική παραγωγή του αμπελώνα της χαρακτηρίζει  ο ΠΓΕ Καστοριάς (Τοπικός Οίνος Καστοριάς). Οι οινόφιλοι που ενδιαφέρονται για οινικές εξερευνήσεις έχουν, πλέον, όλα τα κίνητρα και τις προϋποθέσεις να επισκεφθούν τα οινοποιεία της Καστοριάς. Εξ άλλου, η Καστοριά είναι τμήμα της Διαδρομής του Κρασιού των Λιμνών και συμμετέχει στις διαδρομές των Δρόμων του Κρασιού της Βόρειας Ελλάδας.

Ολοκληρώνοντας την οινολογική εξερεύνηση της Δυτικής Μακεδονίας, τελευταίος σταθμός η Περιφερειακή Ενότητα Φλώρινας. Το μεγαλύτερο τμήμα του αμπελώνα και τα περισσότερα οινοποιεία είναι συγκεντρωμένα στην ευρύτερη περιοχή του Αμυνταίου σε κοντινές αποστάσεις. Το Αμύνταιο φιλοξενεί και το υπαίθριο Μουσείο Αμπελοοινικής Κληρονομιάς. Έξι χιλιόμετρα πιο πέρα, μετά τη Λίμνη των Πετρών, βρίσκουμε τον Άγιο Παντελεήμονα, από τα σπουδαιότερα αμπελουργικά κέντρα της ζώνης μαζί με το Αμύνταιο και το Ξινό Νερό. Αμπελουργική - οινοποιητική δραστηριότητα υπάρχει και στις περιοχές Αετού και Φιλώτα που συμμετέχουν στη ζώνη του ΠΟΠ (ΟΠΑΠ) Αμυνταίου, με κυρίαρχη και  ταυτόχρονα δεσπόζουσα ποικιλία το ξινόμαυρο.  

Αμύνταιο, Άγιος Παντελεήμονας, Αετός και Φιλώτας είναι οι κύριες περιοχές ενδιαφέροντος των οινόφιλων για οινοτουρισμό στη Φλώρινα. Οι περιοχές αυτές είναι τμήμα της Διαδρομής του Κρασιού των Λιμνών και μια από τις διαδρομές των Δρόμων του Κρασιού της Βόρειας Ελλάδας. Αν ο αμπελώνας του Αμυνταίου δίνει οίνους ΠΟΠ (ΟΠΑΠ), ο συνολικότερος αμπελώνας της Φλώρινας δίνει τους οίνους ΠΓΕ Φλώρινα (Τοπικός Οίνος Φλώρινας).

Η σχέση Ξινόμαυρο-Αμύνταιο είναι ισχυρή τόσο για ερυθρούς όσο και για ροζέ οίνους. Άλλωστε η ποικιλία του ξινόμαυρου που καλλιεργείται στα αμμώδη ελαφρά εδάφη της περιοχής δίνει τον μόνο ΠΟΠ ροζέ της Ελλάδας και σε αφρώδη εκδοχή και αυτό δεν είναι καθόλου τυχαίο.

Στον πολύχρωμο οινικό χάρτη της δυτικής Μακεδονίας χαραχτήκαν σύντομες αλλά ενδιαφέρουσες διαδρομές σε σταθμούς κτήματα, οινοποιεία και επισκέψιμα κελάρια τυλιγμένα από παραδόσεις, μεράκι και ανθρώπινο μόχθο.

Άλλωστε ο αέναος κύκλος της φύσης με φρέσκιες ζυμώσεις, νέες οινοποιήσεις και αποστάγματα, ευρηματικές ονομασίες οίνων ευωδιαστών, θα καλούν πάντα τον επισκέπτη για καινούριες εμπειρίες.