Ο Εμπειρίκος στη Ρωσία

Χρόνος ανάγνωσης
Λιγότερο από
1 λεπτό
Διαβάστηκε

Ο Εμπειρίκος στη Ρωσία

Μάρτιος 24, 2017 - 09:57
Αναρτήθηκε στο:
Τέτοια και άλλα παρόμοια πολλά
Στην Μόσχα ήρχοντο στο νου μου
Καθώς διέσχιζα στενά, λεωφόρους και πλατείες
(Κρεμλίνο, Σαντόβαγια και Λεωφόρος Λομονόσσωβ)
Ή όπως καθόμουν στο παράθυρο ρεμβάζοντας
Εις το ξενοδοχείον Ουκραΐνα
Τέτοια και άλλα παρόμοια πολλά
Βιογραφικά ή ενθυμήματα της ιστορίας
Ήρχοντο και έφευγαν και ξαναήρχοντο συχνά
Σαν άμπωτις και πλημμυρίς
Στην μνήμη μου και στην ψυχή μου.
(Απόσπασμα από το ποίημα του Α. Εμπειρίκου, Ες-Ες-Ες-Ερ Ρωσσία)

Τον Δεκέμβριο του 1962, ο ποιητής Ανδρέας Εμπειρίκος, μαζί με τον ποιητή Οδυσσέα Ελύτη, τον συγγραφέα Γιώργο Θεοτοκά και τον γιατρό Σ. Σπηλιόπουλο από τη Θεσσαλονίκη, ταξίδεψαν στην Σοβιετική Ένωση (Μόσχα-Λένινγκραντ-Οδησσός) ως προσκεκλημένοι του Σοβιετικού Οίκου Φιλίας. Ο Θεοτοκάς δημοσίευσε κείμενα από τις εντυπώσεις του στην ΕΣΣΔ που συμπεριελήφθησαν στον τόμο Ταξίδια (Περσία – Ρουμανία - Σοβιετική Ένωση - Βουλγαρία).

Ο Εμπειρίκος έγραψε το ποίημα Ες-Ες-Ες-Ερ Ρωσσία, που εκδόθηκε αυτοτελώς, από τις εκδόσεις Άγρα, το 1995, για τιμήσουν τα 20 χρόνια από το θάνατο του ποιητή. Ενώ, οι ίδιες εκδόσεις εξέδωσαν το 2001, στην επέτειο των 100 χρόνων από την γέννηση του συγγραφέα, με τίτλο Ταξίδι Στη Ρωσσία - Ημερολόγιο και Φωτογραφίες - Δεκέμβριος 1962.

Το ποίημα είναι αξιοσημείωτο ως πηγή αυτοβιογραφικών στοιχείων (οι αναφορές στα κτήματα των θείων του στην Κριμαία και τα καλοκαίρια που είχε περάσει εκεί ο ποιητής ως παιδί) , πολιτικό σχόλιο της εποχής στην οποία γράφτηκε, αλλά και ως ιστορικό ντοκουμέντο, κατά τον επιμελητή της έκδοσης, Γιώργη Γιατρομανωλάκη.

***

Ο Ανδρέας Εμπειρίκος, ποιητής συγγραφέας, φωτογράφος, ψυχαναλυτής εισηγητής του υπερρεαλισμού στην Ελλάδα, αλλά και ο πρώτος που άσκησε την ψυχανάλυση στον ελληνικό χώρο, ανήκε ως λογοτέχνης στην περίφημη Γενιά του 30.

Γεννήθηκε το 1901 στην Μπραΐλα της Ρουμανίας από Έλληνα πατέρα και μητέρα κατά το ήμισυ Ρωσίδα και πέθανε στην Αθήνα το 1975. Την περίοδο 1926-31 βρέθηκε στο Παρίσι όπου συνδέθηκε με τον André Breton και τους υπερρεαλιστές και ασχολήθηκε με την ψυχανάλυση κοντά στον Rene Laforgue και το 1931 εγκαταστάθηκε οριστικά στην Αθήνα.

Το 1935 έδωσε στην Αθήνα την περίφημη διάλεξη «Περί συρρεαλισμού» και εξέδωσε την Υψικάμινο, το κατ’ εξοχήν υπερρεαλιστικό κείμενο. Το 1945 κυκλοφόρησε η Ενδοχώρα και ακολούθησαν τα Γραπτά ή Προσωπική Μυθολογία το 1960 και η Αργώ ή Πλους αεροστάτου το 1964-65 στο περιοδικό Πάλι, με περικοπές.

Μετά το θάνατό του, το 1980 κυκλοφόρησε πλήρης η Αργώ, η συλλογή Οκτάνα καθώς και το θεατρικό έργο του Πικάσσο Τα τέσσερα κοριτσάκια σε μετάφραση του ποιητή. Το 1985 εκδόθηκε το Αι Γενεαί Πάσαι ή Η Σήμερον ως Αύριον και ως Χθες και το Άρμαλα ή Εισαγωγή σε μια πόλι (εισαγωγή σ’ ένα μυθιστόρημα πού δεν γράφτηκε).

Τον Δεκέμβριο του 1990 άρχισε να εκδίδεται, σύμφωνα με τη θέληση του ποιητή, Ο Μέγας Ανατολικός το τεράστιο έργο ζωής του Ανδρέα Εμπειρίκου που το επεξεργαζόταν επί 25 χρόνια, από το 1945 έως το 1970. Το μυθιστόρημα αποτελείται από 100 κεφάλαια, που συγκροτούν πέντε μέρη, και η έκδοσή του ολοκληρώθηκε το 1992 σε οκτώ τόμους. Πρόκειται για το μεγαλύτερο και τολμηρότερο μυθιστόρημα της ελληνικής γλώσσας.